Bir darbeyle yıkılmış duvarların tozlarını soluyorum. Karşıdan karşıya geçerken de yorgun düşlerimin ağır yükünü taşıyorum sırtımda. Herhangi bir sokağın herhangi bir kaldırımında düşünüyorum. Yürümek ve düşünmenin berduş sızısıyla bakıyorum duvarlara. Hangi yöne baksam bir başka yıkık duvar. Aman bugün de geçmedi be diyerek sızlanan insanların arasından geçiyorum. Pencere kapalı; ama değil gibi. İçeriden bakıyorum kendime, kendim içerideyim. Yazmaya başlıyorum yazmanın kaygan zeminine aldırış etmeden. Yazının bir yerinde sıkılınca bırakırım n’olacak diyorum ve daha bir iştahlanıyorum. Duvar da umurumda olmaz. Yazı yarım kalır alt tarafı. Yeniden döner miyim ondan emin olamıyorum, ben ne zaman emin oldum ki zaten? Hep seçemediğim, yapamadıklarım aklımın bir köşesinde asılı durur. Düşününce zaten elim ayağım birbirine dolanır. Mesela dün gece başka bir yazıya başladım. Dün dediğime bakmayın hangi günün dünü ben de unuttum. Dediğim gibi oldu ve yarım kaldı yazı, sıkılan canımızın suskunluğu gibi. Dedim ya dönerim bir gün, ama ne zaman olacağı şimdilik muamma. Şu kentsel dönüşüm dedikleri şey çıktığından beri baktığım duvarlar da azaldı. İzbe sokaklar, kaldırımlar nervürlü on iki metrelik demirlere peşkeş çekilmiş kimin umurunda. Bu kadar demir sokakta; fakat çoğumuzun demiri yine eksik. Aşırı sinir çığırıyor daire sahipleri can sıkıntısından. Müteahhitlerin peşinden koşuyor birileri. Yine birileri başlarını sokabilecekleri evin metrekaresini öğrenme kaygısıyla köşe başlarında tutsak. Evler küçücük dertlerse ters dubleks. Acaba “Semt bizim ev kira” yazanlar o duvarların dibindeler mi hâlâ? O duvarlar yerinde mi ki onlar olsun, diyen sesin yankısı çarpıyor kulaklarıma. Semtin duvarlarını bırakacak göz var mı onlarda? Nasıl da yan yatmış yandaki yıkık apartmanın alaturka balkonu. İnşaat firmalarının tarihine bakıyorsun henüz emekleme dönemindeler; ama bu işin erbabı gibi davranınca meydanlar toz dumana bulanıyor. Rant deriz buna, ana avrat da sövemeyiz kimseye. Ne çirkin bir kelime; çirkinse niçin duyuyoruz sokaklarda? Kafamı karıştıran karışık şeyler bunlar. Şiir yok, ne gülünç. Gülünç işte, şiir yok sokakta.
O duvarlar yeniden yapılacak elbet, kirlenene kadar da epey zaman geçecek ve sonra biz gitmemiş olacağız buralardan. Birileri bu inşaatlara haybeden ölecek, ölüyor. Birileri başın sağ olsun deyip bir başka inşaatın sözleşmesini imzalamaya gidecek. Cenazede hakkını helal edecekler. Haramı duymayacak gidenler. Ben başka duvarlar göreceğim yahut zaman yine geçmiş olacak, ben de şehri terk edeceğim kitabımı kuşanarak. Gidişim fiyakalı da olmayacak biliyorum. Yalnız ve küskünüm diyesim geliyor ama arabesk dinlemiyorum bu aralar. Nereden çıktı bu ruh hali diye sormaktan çekiniyorum kendime? Bir yere gittiğim de yok; o halde niçin Ferdi Tayfur’u dinlemek geliyor içimden? Arabesk dinlemeyi ertelemişken “Kara Zindan” filmini durduk yere neden izlediğimi hiç anlayamayacağım? Hikâyeden çok hikâyenin geçtiği bir mekân dikkatimi çekiyor nedense. Bozkurt fabrikası ve haliyle az biraz gecekondulu Zeytinburnu. İstanbul’a ilk ayak bastığım Esenler otogara bir ıslık kadar uzaktayım. Filmlerde gördüğüm İstanbul’a hiç benzemiyor dediğim bu şehrin surlarının da dışındayım. Fethedilmeden önceki yerin de içindeyim. Ne dışındayım ne içindeyim bir bakıma. Gecekondu. Yoksulluk. Teneke. Alın teri ve alaturka dertlerin yere serildiği kahrolası zamanlar. Bize ne başka semtlerin dertlerinden, desek sur dışına atılacakmışız gibi geliyor bana. Buraya ne kadar aitiz. Aitlik eki bize ne kadar ait hiç düşünüyor muyuz? Aynı hata, aynı semt. Yirmi yedi saatlik bir yolculuktan sonra gördüğüm bu şehr-i İstanbul’u hafızamın bir köşesinde bekleterek ağzımı musluğa dayayıp su içmek istiyorum sadece. Su burada, çeşme nerede?
Film icabı da olsa e erkek kişisi aşkına kavuştuğu sıra öldürülür kanlısı tarafından. Hâlbuki birkaç gün önce sevdiği kadını pezevenklerinden elinden kurtarmıştı. Gerçekten boşuna değildi haykırması izbe caddelerinde. Fabrika duvarlarının yerine başka duvarlar dikildi tabii, o duvarların yerine de başka duvarlar… ne bitmez duvarlarınız varmış diyeceksiniz belki de. Eve dönüyorum, karşımdaki duvar neredeyse elli yıllık. Yıkılacakları zamanı bekliyorlar. Yağmurun altında ıslak ayakkabılarla ezilmeye devam ediyor kaldırımlar. Kazlıçeşme Sanat’ta bir sergi olduğunu öğreniyorum. “Kazlıçeşme’nin Altı Asırlık Hafızası” adlı sergide geçmişin bize kalan parçalarını ayıklamaya çalışıyorum. Semt hali ortada çeşme hali de. Buradaki fabrikalar, gecekondular hepsi yıkıldı ve yerine açık hapishane duvarlarını taklit eden siteler yapıldı. Deniz hemen ayakucunda o duvarların. Keyfi yerinde kodamanların. İstanbul’da ise hiçbir yoksul denizin dibinde yaşamaz, sadece denize bakar, o da görürse. Kaldı ki yoksullar denize bakmaz, girer. Belediyelerin övündükleri o siteler işte, onlardan. Çeşme yerinde tarihe meydan okuyor tabii. Kazın kabartması yerinden sökülüp çalındı, o kadar. Tıpkı komşu semt Yedikule’nin Altın Kapısı’ndaki (Porta Aurea) “Kartal Kabartması”nın çalınması gibi. V. yüzyıldan beri olduğu düşünülen bir kabartmadan bahsediyoruz hani. Haçlıların gözünden kaçan bir kabartma. Komşuda pişer bize de düşer değil mi? Anlam kayması olsa da çok önemli değil, olan oldu, ne kaz geri gelecek ne kartal. Ne kaz kaldı ne kartal. Dal sarkar kartal kalkar, geride çeşme akar. Martı ve karga aynı bölgede çokça var. Tarih tekerrür mü etti, tarihten ders mi almıyoruz diyecek halim yok ama bununla kalsa iyi. Kazlıçeşme İş Bankası şubesini soyarak Türkiye’deki ilk silahlı banka soygununu gerçekleştiren nev-i şahsına münhasır gangster Necdet Elmas’ı anmadan yazıya son verirsem mezkur semt, arşiv ayıplar beni. Zamanın gazeteleri de kendisi de böyle fiyakalı bahsedermiş kendisinden. Karakola sadece 30 metre uzaklıktaki bir bankadan bahsediyoruz. Soygun planı tıkır tıkır işliyor. Kaçmayı da başarıyor; ancak 30 ağustos 1961’de yakayı ele veriyor. Dediklerine göre misafir olarak kaldığı arkadaşı ihbar etmiş kendisini. Brütüsler bu topraklardan ne zaman eksilecek yahu?
Tabii yıllar geçer, genel af derken hapisten çıkar. Tövbekâr olduğunu, artık dini bütün bir insan olarak hayatına devam ettiğini yazar gazeteler, tanıklar. Hal böyleyken yıllar sonra gittiği bir mekâna alınmaz kapıdaki görevli tarafından. O da eski Necdet olsaydım sana ne yapacağımı bilirdim de lanet gelsin deyip geri döner. Yılların gangsterine yapılan muameleye bak. Bu tavır zoruna gider haliyle. Kim bilir belki de İstanbul’u bu yüzden terk etti. Hayatının geri kalanını geçirmek üzere Memleketi Konya’ya yerleşir. Bu arada tutuklamaya gelen polislerden tıraş olmak için izin isteyecek kadar giyimine kuşamına son derece dikkat eden biridir. Tutuklandığını öğrenen bazı kadınlar ise emniyeti arayarak Necdet Elmas’ın dövülmemesi için talepte bulunduklarını bile yazar dönemin bazı gazeteleri. Yeşilçam jönlerini aratmayan bir yakışıklığa sahip olduğunu söyleyeceğim de bu övgü sayılmamalı, azıcık hakikat. Zaten hayat da bir Yeşilçam filmi gibi değil midir? Sadece bununla sınırlı değil Hukuk Fakültesi ikinci sınıf terk olduğundan mahkemedeki savunmasını da kendi yapmış. Savunmasını bulabilirsiniz, kısa ve ikna edicidir. Çok sonra yapımcılar hayatını film yapmak istemiş olsalar da kısmet olmamış; ama özel hayatını ve banka soygununun detaylarını merak edenler varsa oğlunun “Babam Gangsterdi Ama Ben Çocuktum” isimli kitabına bakabilirler. Duvarlardan gangsterlere nasıl geldiğimi sormazsınız diye düşünüyorum. Duvarlara bakarken ne gördüğümüzden çok ne düşündüğümüzdür esas olan. Bir gün buradaki kahvelerinden de bahsederim belki, duvarlara bakmaktan fırsat bulursam. Müsadenizle duvarlara bakanlara bakmaya gidiyorum.
