İnsan, hayatı boyunca pek çok şey öğrenir; meslek edinir, bilgi biriktirir, tecrübe kazanır. Ancak çoğu zaman en temel soruyu geç fark eder: Ben kimim ve neden böyle davranıyorum? Kişiliğini tanımayan birey, hayatı çoğu zaman başkalarının beklentileri üzerinden yaşar. Bu da iç çatışmayı, tükenmişliği ve ilişkisel sorunları beraberinde getirir.
Kişiliğini tanımak, hayatta kazanılabilecek en önemli farkındalıklardan biridir. Çünkü insan kendini tanıdığında sınırlarını bilir, güçlü yönlerini doğru yerde kullanır, zayıf yönlerini inkâr etmek yerine yönetmeyi öğrenir. Bu farkındalık, bireyin hem psikolojik sağlamlığını artırır hem de daha tutarlı kararlar almasına imkân tanır.
Kendini tanıyan birey, yalnızca kendini anlamakla kalmaz; eşini, çocuğunu, öğrencisini ve birlikte yaşadığı insanları da daha sağlıklı okur. Özellikle evlilik ilişkilerinde yaşanan pek çok problemin temelinde, eşlerin birbirini yeterince tanımaması yatar. Davranışların arkasındaki niyet ve motivasyon görülmediğinde, aynı olay farklı şekillerde yorumlanır ve bu durum çatışmayı kaçınılmaz hâle getirir. Oysa eşini tanıyan insan, tepki vermek yerine anlamayı tercih eder. Bu da evlilikte huzuru ve kalıcılığı artırır.
Eğitim ortamlarında da durum farklı değildir. Öğrencisini tanımayan bir eğitim anlayışı, tek tip yöntemlerle başarı bekler. Oysa öğrencinin kişilik yapısını dikkate alan bir yaklaşım, öğrenme sürecini hem verimli hem de sürdürülebilir hâle getirir. Öğrencinin motivasyon kaynaklarını, zorlandığı alanları ve öğrenme tarzını bilen bir eğitimci, rehberlik eden bir rol üstlenir.
Sonuç olarak, kişiliği tanımak önemli bir zorunluluktur. İnsan kendini tanıdığında hayatın karmaşası sadeleşir; ilişkiler anlam kazanır; eğitim, aile ve iş hayatı daha sağlıklı bir zemine oturur. Çünkü sorunların büyük bir kısmı kötü niyetten gelmez, tanımamaktan kaynaklanır. Tanıdıkça anlar, anladıkça huzur buluruz.
