Çiftlik Evinden Futbolcu Üretim Fabrikasına
La Masia, bir çiftlik evi olarak 1702 yılında inşa edilmiştir. Daha sonraki dönemlerde basit bir çiftlik evinden futbolcu üretim fabrikasına dönüşmüştür ve zamanla Barcelona’nın dünya futboluna açılan penceresi olmuştur. Biz de bu yazıda La Masia’nın Barcelona tarihindeki yeri ve önemini, zamanla bir futbolcu üretim çiftliğine dönüşünü, sporcularına sağladığı imkânları ve diğer altyapı okullarından farkını ele alacağız.
1979 senesine kadar dönem dönem atölye ve çalışma stüdyosu olarak kullanılan bina, bu yıldan itibaren Barcelona altyapı okulu olmuştur. 1973-1978 arası Barcelona’da futbol oynayan Johan Cruyff’un 1988 senesinde takımın başına geçip kendi futbol felsefesini La Masia’ya taşıyıp Barcelona’ya aşılamaya başlamasıyla, günümüzde dünyaca ünlü üretim fabrikası olan La Masia’nın temelleri atılmış oldu.
Cruyff’un Futbol Felsefesi
Cruyff’un tiki-takanın temelini oluşturan oyun felsefesinin La Masia’da hırs, alçak gönüllülük, çaba gibi duyguların da önemine vurgu yapılarak futbolculara aşılanması, bu altyapı okulunu diğerlerinden ayıran en önemli unsurlardan biri olmuştur. Bunun sonucunda daha erdemli, daha nitelikli futbolcular yetişmeye başlamıştır.
La Masia’da dikkat çekici bir diğer unsur ise alt yaş kategorilerindeki takımlara Barcelona A takımının oyun sistemini rehber edinip onu uygulamasıdır. Bu da altyapıdan A takıma çıkan bir oyuncunun kendini sudan çıkmış balık gibi hissetmemesini sağlıyor. Yani sisteme yabancılık çekmediğinden takıma daha kolay uyum sağlıyor.
Uygulanan bu yöntemin de etkisiyle hem Barcelona’ya hem İspanya Millî Takımı’na, daha da önemlisi dünya futboluna katkı sağlayacak futbolcular piyasaya çıkıyor.
La Masia’da Eğitim ve Yaşam
La Masia’nın konumuna göz atacak olursak ilk olarak Camp Nou’ya yakınında bulunan akademi, 2011 yılında Sant Joan Despi’ye taşınmıştır. Futbolcu adaylarını çocuk denilecek yaşta sosyal, entelektüel ve kültürel açıdan eğiten akademi, futbolculara her açıdan en iyi olanakları sunuyor.
Sınırlı sayıda sporcuya konaklama imkânı veriyor, hayatlarını disipline ediyor ve bir aile ortamı sağlıyor. Bununla birlikte sporcuların akademik başarısına çok önem veriliyor. Bunun için derslikler oluşturuluyor ve futbolcuların akademik olarak da belli bir başarı standardının altına düşmesi istenilmiyor.
Antrenman saatleri, sporcuların akademik yaşantısını aksatmayacak şekilde planlanıyor. Boş vakitlerinde hobilerine zaman ayıracak konfor alanları oluşturulmuştur. Bu etkenler de kulübe sporcuların aidiyet duygusunu geliştirmiştir.
Sadece Futbol Değil
Biz her ne kadar futbol üzerinden ilerlediysek de basketbol, hentbol gibi branşlarda mücadele eden sporcular da La Masia’da bu saydığımız imkânlardan faydalanıyor. Hatta fizik olarak daha iri sporcular, örneğin hentbolcular için fiziksel şartlarına daha uygun odalarda barınma imkânı sunuluyor.
Barcelona Ekonomisinde La Masia’nın Önemi
Diğer branşlardaki sporcuların da yetişmesini sağlayan La Masia’nın futbol ile özdeşleşmesi; Barcelona futbol takımının ekonomisinde çok daha büyük bir önem taşıması ve doğal futbol akademisi sayesinde adının dünyaya duyurulmasındandır.
Futbol takımının ekonomisinde çok önemli bir yeri olmasını da şöyle izah edeyim: Basketbol takımı sürekli isim sponsoru alırken La Masia’nın kaynaklarının çoğunun futbola aktarılması sonucu Barcelona futbol takımı uzun süre formasına herhangi bir kurum ya da kuruluşun reklamını almamıştır.
Yani futbolda uzun yıllar boyunca La Masia sayesinde kendi yağında kavrulmuştur. Bu süreçte de herkesin malumu, kulüp sayısız başarılara imza atmıştır.
La Masia’dan Ayrılanlar ve Başarısız Olanlar
Peki La Masia’ya gelip de başarılı olmayan sporcular var mıydı ya da La Masia’dan ayrılan oyuncular oldu mu? diye soracak olursanız, yanıtı evettir.
La Masia’dan gelip de bekleneni veremeyen sporcular, La Masia’da alınan eğitim sayesinde mental olarak bir çöküşe girmiyor. Bunun sebebi, kulüp tarafından farklı alanlarda değerlendiriliyor olmaları. Çünkü La Masia, sporcularını hayata hazırlıyor.
Gelelim La Masia’dan ayrılma sürecine. Göz attığımız zaman, 16 yaşını dolduran her sporcunun isterse ve sözleşmesi de müsaitse La Masia’dan ayrılabildiğini görüyoruz. La Masia zorunlu bir okul değildir, gönüllülük esasına dayalıdır.
Futboldan örnek verecek olursak; Fabregas, Icardi, Olmo gibi futbolcular daha fazla fırsat bulabilmek ve daha iyi bir ücret kazanmak adına La Masia’dan ayrılmıştır.
Barcelona’nın La Masia’ya Sırtını Dönmesi
La Masia’nın Barcelona için yetersiz kaldığı durumlar oldu mu derseniz, bence olmadı. Yakın zamanda bir gerileme dönemine girilmiş olabilir ama burada Barcelona’nın tutumu da buna etken oldu.
Barcelona, geçmişin aksine La Masia’ya güvenmedi. Önce başka takımlardan aldığı futbolculara paralar saçmaya başladı, sonrasında maddi krize girdi ve yine o maddi krizden La Masia sayesinde çıktı.
Türk Futbolu İçin La Masia Modeli
İşte Barcelona’nın yaşadığı bocalama süreci de bizim için ders niteliği taşıyor. Barcelona gibi bir dev bile altyapıya sırtını döndüğünde bu denli bocalıyorsa, altyapıya çoktan sırtını dönmüş Türk futbolu için bunun faturası uzun vadede çok daha ağır olacaktır.
Türk futbolu için zararın neresinden dönülürse kârdır, yeter ki zarardan dönülmek istensin. Çözümü de bana göre La Masia modelidir.
Bu yapıyı uzun vadede olabildiğince ülkemize uyarlayabilirsek; özellikle sporcuya aşılanan mental güç, mütevazılık, karakterli olma, hırs, çaba gibi kavramların yanında akademik eğitimin de önemini sporcularımıza aşılayıp eğitim hayatı ve sporculuk hayatını aynı anda sürdürebilme imkânı sağlayabilirsek, uzun vadede her branşta, her açıdan nitelikli ve kaliteli sporcular yetiştirebiliriz diye düşünüyorum.
